Artikel overgenomen :
Dierenkliniek Wilhelminapark Utrecht
Wat is Fip voor een ziekte
?
Fip is een virusziekte die
wordt veroorzaakt door een ( gemuteerd ) coronavirus. Dit feline coronavirus ( FcoV )
is in eerste instantie onschuldig en veroorzaakt alleen wat lichte diarree,
echter als het muteert kan de ziekte Fip ontstaan. De meeste katten maken in
hun leven wel eens een infectie door met het coronavirus.
Binnen sommige kattenpopulaties zijn zelfs 80 - 90 % van de katten met
antilichamen tegen het coronavirus gemeten ( = seropositief voor het FcoV ),
deze katten zijn dus ooit in aanraking geweest met het coronavirus. 1 - 5 %
van de seropositieve katten zal Fip kunnen ontwikkelen. 100 % van de katten
die Fip krijgen gaan dood.
Een deel van de katten, die
ooit een infectie met corona hebben doorgemaakt kunnen drager blijven, het
virus blijft dan aanwezig in het lichaam. Deze katten zijn hier niet
onmiddellijk ziek
van maar ze kunnen het virus wel verspreiden.
De huidige theorie is dat onder bepaalde omstandigheden het coronavirus, dat
nog in het lichaam aanwezig is, gaat muteren ( = van DNA samenstelling
veranderen ) tot een kwaadaardige variant. We spreken dan van Fip.
Dit " Fip " virus kan
macrofagen ( = bepaald type ontstekingscel ) binnendringen en zich hierin
vermeerderen. Op deze manier verspreidt het virus zich door de bloedbaan.
Het ziektebeeld van Fip wordt veroorzaakt door een afweerreactie van het
lichaam tegen deze geïnfecteerde macrofagen. Er worden zogenaamde
immuuncomplexen gevormd die gaan vastlopen in kleine bloedvaatjes waardoor
op die plaatsen ontstekingen ontstaan in en rond deze bloedvaatjes en
organen.
Wanneer muteert het ?
Of het onschuldige coronavirus in het lichaam van de kat muteert tot Fip
hangt af van een aantal factoren. Onder andere de virusstam, genetisch bepaalde
afweer van de kat, andere virusinfecties (
Fiv en
FeLV ) en het doormaken van stress ( zoals teveel katten in een groep,
dracht en geboorte, verhuizing, naar nieuwe eigenaar, andere kat in de
groep ) spelen een belangrijke rol. Katten die jonger zijn dan twee jaar of
ouder dan tien jaar kunnen eerder Fip ontwikkelen.
Hoe kan een kat besmet raken met het coronavirus ?
Katten die besmet zijn met het coronavirus kunnen het virus uitscheiden via
de ontlasting, speeksel en de urine. Andere katten kunnen het virus via de
neus en / of bek opnemen. Iedere kat kan in contact komen met dit onschuldige
coronavirus en daar wat diarree van hebben maar dus niet iedere kat
ontwikkelt ook Fip, zoals hierboven beschreven staat.
Is Fip wel of niet besmettelijk ?
Wanneer in een groep katten Fip optreedt beperkt de ziekte zich vaak tot een
enkele kat. Het " Fip " - virus lijkt zich niet gemakkelijk te verspreiden. Het
is mogelijk dat het " Fip " - virus, dat door deze kat wordt uitgescheiden, niet
meer besmettelijk is voor andere katten. Een andere theorie is dat andere
katten wel besmet worden door het " Fip " - virus maar dat zij voldoende
bescherming hebben doordat zij antilichamen hebben tegen het onschuldige
coronavirus. Er zal in de komende jaren meer onderzoek gedaan moeten worden
om meer te weten te komen over Fip.
Er zijn twee vormen van Fip
-
Een natte vorm.
Dit is de acute vorm waarbij kleine bloedvaten vocht gaan lekken en er
vrij vocht in de buikholte en / of borstholte ontstaat. Dit vocht is vaak
geel en dradentrekkend ( ten gevolge van een hoog eiwitgehalte en
fibrine ). Katten met deze vorm van Fip zijn erg ziek. Ze hebben vaak
hoge koorts en een dikke buik. Ze kunnen benauwd zijn als er vocht in de
borstholte aanwezig is.
-
De droge vorm.
Dit is de chronische vorm waarbij er in verschillende organen door het
hele lichaam kleine ontstekingshaarden ontstaan. Veel voorkomende
organen zijn de lever, de nieren, de ogen en de hersenen.
Symptomen kunnen zijn :
- Slecht eten
- Koorts
- Slechte vacht
- Lusteloosheid/sloomheid
- Slechte groei
- Vermageren
- Oogontstekingen: uveitis. Uveitis kun je ook bij
FeLV
en
Fiv
zien.
Dikke volle buik door vocht in de buik ( ascites )
Benauwdheid door vocht in borstholte ( hydrothorax )
Gele slijmvliezen en huid ( icterus of geelzucht ) als de lever is
aangetast
Braken en diarree
Epileptische aanvallen, als er ontstekingen in de hersenen zijn.
Soms valt de eigenaar alleen een gedragsverandering op.
Neurologische verschijnselen ( verlammingen )
Hoe is Fip te diagnosticeren ?
Via bloedonderzoek zijn antilichamen tegen het coronavirus te bepalen. De
zogenaamde " titer ". Echter deze bloedonderzoeken kunnen geen onderscheid
maken tussen antilichamen tegen het onschuldige coronavirus en antilichamen
tegen het " Fip " - virus. De aanwezigheid van antilichamen in het bloed zegt
dus niets over het wel of niet hebben van Fip. Het betekent alleen dat de
kat een keer in zijn leven in aanraking is geweest met het onschuldige
coronavirus. Helaas is deze nog niet betrouwbaar genoeg om in de praktijk te
gebruiken. Het blijft bij een waarschijnlijkheidsdiagnose. Het
klinisch beeld van de kat in combinatie met een verhoging van de
gamma - globulines is wel zeer suggestief voor Fip, vooral als er geel
draden trekkend vocht in de buikholte aanwezig is.
Is Fip te behandelen ?
Helaas is Fip niet te behandelen. De meeste katten die verdacht zijn van Fip
overlijden. Bij de natte vorm gaat dit vaak binnen enkele dagen tot weken en
bij de droge vorm binnen een aantal maanden tot jaren. Door middel van
medicijnen die het immuunapparaat onderdrukken kunnen de symptomen van Fip verminderd worden. Secundaire
problemen zoals ontstekingen, koortsaanvallen, nierfalen, leverfalen of
epilepsie dienen symptomatisch behandeld te worden.
Vaccin tegen Fip
Er is een vaccin voor Fip maar de resultaten zijn wisselend. Er zijn zelfs
gevallen waarbij na vaccinatie juist Fip is ontstaan of het ziektebeeld
verergerde. Op dit moment wordt geadviseerd om niet te vaccineren tegen Fip.
Interferon
Sinds een aantal jaren is er een interferonproduct op de markt De werking berust op een mogelijk direct antiviraal effect en op de
beïnvloeding van de immuunreactie. Het wordt wel toegepast bij de
behandeling van katten met een verdenking op de natte vorm van Fip. Er is
echter nog niet voldoende bewijs dat het middel echt effectief is en kan
daarom nog niet als gouden therapie gelden.
Hoe is Fip te voorkomen ?
Zoals uit bovenstaande blijkt, dient het voorkomen van Fip vooral gebaseerd
te zijn op het voorkomen van infectie met het coronavirus. Het is dus van
belang om de kans op infecties en de infectiedruk te verkleinen. Omdat ook
stress een belangrijke rol lijkt te spelen in het ontwikkelen van Fip is het
belangrijk om stress zoveel mogelijk te voorkomen. Hierbij kan men denken
aan :
- Hygiëne, vooral rond de kattenbak is dit belangrijk. Verschoon de
kattenbak dagelijks en zorg ervoor dat de omgeving niet besmet wordt met
ontlasting. Bij diarree is dit nog belangrijker. Was de bakken goed uit
met huishoudelijke reinigers.
- Zet de kattenbakken niet in de buurt van de eet en drinkbakjes.
- Neem niet teveel katten in een te kleine ruimte. Huisvest de katten
in kleinere groepen van 3 - 4 katten en zorg voor optimale omstandigheden
zoals goede voeding, frisse lucht en aandacht. Dit voorkomt stress en
vermindert de infectiedruk.
- Houd groepen katten constant qua samenstelling en introduceer liever
geen nieuwe katten. Dit geldt niet alleen voor katten die in groepen
leven ( pension / asiel ) maar ook voor katten die in een gewoon huishouden
wonen.
- Vermijd stresssituaties
- Zorg voor goede voeding
We wensen U veel sterkte met deze zonder meer lastige ziekte.
Mogelijk roept bovenstaand
verhaal vragen bij u op, neem dan contact op met uw dierenarts.
Terug naar praktische informatie
|
